Iranian Plant Pathology Society بیماریهای گیاهی 0006-2774 2026 06 10 Identification and Pathogenicity of Phytopythium Species on Ornamental Plants in Shiraz City شناسایی و بیماری‌زایی گونه‌های فیتوپیتیوم در گیاهان زینتی شهر شیراز 710684 10.22034/ijpp.2026.2021900.516 FA دلارام دلشاد بخش گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز 0000-0000-0000-0001 فاطمه سلمانی‌نژاد بخش گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز 0000-0002-9043-005X حسین مسیگل دانشگاه ایالتی آریزونا، مؤسسه علوم اقیانوسی برمودا، ایستگاه زیست‌شناسی ۱۷، سنت جورج، برمودا رضا مستوفی زاده قلمفرسا عضو هیئت علمی/دانشگاه شیراز Journal Article 2026 02 17 Plants in urban green spaces play a vital role in maintaining ecological balance, reducing air pollution, and enhancing the human health. However, these plants are susceptible to a wide range of pathogens and pests. In recent years, numerous reports have noted the presence of different Phytopythium species in ornamental plants within green spaces. In this study, soil, root, and crown-rot samples were collected from ornamental plants in Shiraz city to investigate the Phytopythium spp. biota from green spaces and parks across 11 municipal districts of Shiraz. To verify the morphological and morphometric identification, phylogenetic analysis was conducted using the genes from subunit I of cytochrome c oxidase. In addition to P. vexans complex, three species, including P. litorale, P. ostracodes, and Phytopythium sp.1 were obtained from the green space of Shiraz city, and all belonged to clade 1 of this genus. This is the first global report documenting that P. litorale is pathogenic on Persian cypress tree and P. vexans on plane tree. Based on the analysis of the cytochrome c oxidase subunit I (coxI) gene, a new taxon, Phytopythium sp.1, was identified among the isolates, and its formal description is currently underway. Furthermore, an examination of various biodiversity indices for the Phytopythium species community isolated from ornamental plants in Shiraz revealed that this community possesses a diverse and relatively balanced structure. گیاهان در فضاهای سبز شهری نقش حیاتی در حفظ تعادل بوم‌شناختی، کاهش آلودگی هوا و افزایش سلامت جوامع بشری دارند. با این حال، این گیاهان مورد حمله طیف وسیعی از بیمارگر‌ها و آفات قرار می‌گیرند. در سال‌های اخیر گزارش‌های متعددی از وجود گونه‌های مختلف متعلق به جنس‌ Phytopythium از گیاهان زینتی در فضای سبز ارائه شده است. در این پژوهش به منظور بررسی زیواگان فیتوپیتیومی گیاهان زینتی شهر شیراز، نمونه‌برداری از خاک و ریشه و طوقه‌ی گیاهان زینتی دارای علائم پوسیدگی از فضای سبز و بوستان‌های 11 منطقه شهرداری شیراز صورت گرفت. علاوه بر شناسایی جدایه‌های به‌دست‌آمده بر اساس خصوصیات ریخت‌شناختی و ریخت‌سنجی واکاوی فیلوژنتیکی با ژن‌ زیرواحد‌ یک سیتوکروم اکسیداز سی نیز انجام شد. به جز جدایه‌هایی از گونه‌ی مرکبP. vexans ، سه گونه‌ی شامل P. litorale، P.ostracodes، و Phytopythium sp.1 از فضای سبز شیراز به دست آمد که همگی متعلق به تبار یک گونه‌های این جنس بودند. نتایج آزمون‌های بیماری‌زایی این پژوهش برای نخستین‌بار در دنیا نشان داد که P. litorale روی درخت سروناز و گونه‌ی مرکب P. vexans در چنار بیماری‌زا است. بر اساس واکاوی ژن‌ زیرواحد یک سیتوکروم اکسیداز سی، آرایه‌‌ای جدید Phytopythium sp.1 در میان جدایه‌ها شناسایی گردید که توصیف آن در دست انجام است. بررسی شاخص‌های مختلف تنوع زیستی در جامعه‌ی گونه‌های فیتوپیتیوم جداسازی‌شده از گیاهان زینتی شیراز نشان داد که این جامعه از ساختاری متنوع و نسبتاً متعادل برخوردار است.